ვებსაიტი მზადების პროცესშია და მუშაობს სატესტო რეჟიმში

ქართული დიალექტები

ქართული დიალექტები

ქართული ენის დიალექტები

თანამედროვე ქართული ენა მდიდარია ეთნიკურ-ტერიტორიული დიალექტებით. დღესდღეობით გამოყოფენ ქართული ენის თექვსმეტ ძირითად დიალექტს.დიალექტების გამოყოფა შეიძლება მოხდეს   ⇒ არეოლოგიური თვალსაზრისით  ⇒ ლინგვისტური გეოგრაფიის პრინციპით ⇒ ეთნიკურ- ტერიტორიული თვალსაზრისით გეოგრაფიული თვალსაზრისით  ქართულში დიალექტების ორი დიდი ჯგუფი გამოიყოფა: აღმოსავლეთ საქართველოს  და  დასავლეთ საქართველოს დიალექტები. მათში შედის...

კახური დიალექტი

კახეთი აღმოსავლეთ საქართველოს ვრცელ ტერიტორიაზეა გაშლილი. მოიცავს მდინარე ივრის შიდა და ქვემო დინებისა და მდინარე ალაზნის აუზს. დღევანდელი ადმინის-ტრაციული დაყოფით კახეთში შედის: ახმეტის, თელავის, ყვარლის, გურჯაანის, სიღნაღის, ლაგოდეხის, დედოფლისწყაროს, საგარეჯოს რაიონები და თბილისის გარეუბანი. კახელები საკმაო რაოდენობით ცხოვრობენ თიანეთის...

ქართლური დიალექტი

ქართლური დიალექტი ძირითადი დიალექტია ქართული ენისა. სწორედ იგი დაედო საფუძვლად ქართულ სალიტერატურო ენას. ისტორიულად ცნობილია, რომ ძველი ქართული სალიტერატურო ენის ჩამოყალიბება ქართლის ტერიტორიაზე უნდა მომხდარიყო, რომელიც საქართველოს ტერიტორიულ და ადმინისტრაციულ-კულტურულ ცენტრს წარმოადგენდა. ჯერ კიდევ IV-III საუკუნეებში ჩვენს ერამდე ისტორიულ...

ხევსურული დიალექტი

ხევსურეთი ერთ-ერთი ისტორიულ-ეთნოგრაფიული კუთხეა აღმოსავლეთ საქართველოს მთიანეთში. კავკასიონის ქედი ხევსურეთს ორ ნაწილად ყოფს: ჩრდილო-აღმოსავლეთის მხარე, ანუ პირიქითა ხევსურეთი და სამხრეთ-აღმოსავლეთის მხარე, ანუ პირაქეთა ხევსურეთი. პირიქითა ხევსურეთი მოიცავს არდოტისა და შატილის ხეობებს (ახლანდელი დუშეთის რაიონის შატილის სასოფლო საბჭოს ტერიტორია), პირაქეთა...

ინგილოური დიალექტი

დღევანდელ საინგილოს დასავლეთით და სამხრეთ-დასავლეთით კახეთი ესაზღვრება, სამხრეთით - მდ. აგრიჩაი, აღმოსავლეთითა და სამხრეთ-აღმოსავლეთით - კავკასიონის მთაგრეხილი. ტერიტორიულად მოიცავს 3 497,5 კვ. კილომეტრს. IV-V საუკუნეებში ჰერეთი საქართველოს ერთ-ერთ საერისთავოს წარმოადგენდა, ხოლო XI საუკუნიდან კახეთის სამეფოშია. XV საუკუნიდან სახელწოდება "ჰერეთი” საისტორიო წყაროებში...

დიალექტთა სახეები

  ყოველი განვითარებული საზოგადოება  რთული სოციალური სტრუქტურისაა მასში სხვადასხვა სოციელური ფენა გამოიყოფა. ეს ფენები ერთმანეთისგან სხვადასხვა მახასიათებლებით გამოიყოფა, რომელიც ნიშანდობლივია ამ ჯგუფისთვის.  მაგ. მუშათა ფენა, ინტელიგენცია, მოსწავლე-ახალგაზრდობა. სოციალური დიალექტის  ფუნქციაა გამოარჩიოს ესა თუ ის სოციალური ფენა სხვისგან თავისი მეტყველებით. სოციალური ფაქტორები რა თქმა...

ფერეიდნული დიალექტი

ფერეიდანი ერთ-ერთი პროვინციაა ირანში, სადაც XVII საუკუნის დასაწყისში (1614-1617 წწ.) ირანის შაჰმა აბას I საქართველოდან აყრილი ათასობით ქართველი (კახ-ელი) ჩაასახლა. ასე შეიქმნა შუა ირანში ქართული სოფლები: ზემო მარტყოფი, ქვემო მარტყოფი, შუღურეთი (ჩოღიურეთი), აფუსი (რუისპირი), სიბაჯი (ვაშლოვანი)... ფერეიდანი ერთადერთი ირანული...

მესხური კილო

"მესხეთი" ისტორიული სამხრეთ-დასავლეთ საქართველოს (ზემო ქართლის) ძველი სახელწოდებაა. ტერმინით: "მესხური კილოები" მოვაზრება ისტორიული მესხეთის ტერიტორიაზე არსებულ ქართულ ეთნოგრაფიულ ჯგუფთა (თემთა) მეტყველება (სამეცნიერო ლიტერატურაში "მესხური" ძირითადად გამოყენებულია ან საკუთრივ სამცხურის, ან სამცხურ-ჯავახურის აღსანიშნავად); მესხეთის ტერიტორია მოიცავდა მდ. მტკვრის აუზის ზემო ნაწილს...

დიალექტოლოგიის კვლევის მეთოდები

  ყველა  მეცნიერული კვლევა სამი ეტაპისგან შედგება 1)ემპირიული მასალის მოპოვება, მასზე დაკვირვება და სისტემატიზაცია 2)მასალის ანალიზი-დაყოფა და მათ შორის მიმართებათა დადგენა 3) მიღებული შედეგის სინთეზი- ინტეგრცია და ინტერპრეტაცია რაც შეეხება ენას , მისი კვლევა ხდება რამდენიმე მეთოდით 1) აღწერითი მეთოდით, ენის აღწერა ხდება იმ...

დიალექტთა წარმოქმნის საფუძველი

საერთო ენა ასევე აძლიერებს საზოგადოების მთლიანობას. ის ეხმარება ადამიანებს თავიანთი ქმედებების კოორდინირებაში. გარდა ამისა, ადამიანებს შორის, რომლებიც ერთ ენაზე საუბრობენ, თითქმის ავტომატურად იჩენს თავს ურთიერთგაგება და თანაგრძნობა. ენაში აისახება ადამიანების ცოდნა საზოგადოებაში ჩამოყალიბებული საერთო ტრადიციების, მიმდინარე მოვლენების შესახებ. მოკლედ,...

ახალი სტატიები

ილია ჭავჭავაძე – რა არის თავისუფლება?

თავისუფლება იგი ყოფა-მდგომარეობაა ადამიანისაო, ამბობს ბოსსუეტითავის მსოფლიო ისტორიაში, საცა ყოველი ემორჩილება მარტო კანონსადა საცა კანონი უძლიერესია ყოველ ცალკე კაცზედაო; ასეთის თვალითუყურებდა თავისუფალებას ძველი რომაელი...

ის ვინც

საიდუმლო

Spelling error report

The following text will be sent to our editors: